Pełne imię i nazwisko |
Aleksandr Iwanowicz Warniek |
---|---|
Data i miejsce urodzenia |
27 czerwca 1858 |
Data i miejsce śmierci |
10 czerwca 1930 |
Miejsce spoczynku |
cmentarz prawosławny w Sainte-Genevieve-des-Bois |
Zawód, zajęcie |
Hydrograf, odkrywca Arktyki |
Alma Mater |
Aleksandr Iwanowicz Warnek (ros. Александр Иванович Варнек, ur. 15 czerwca?/27 czerwca 1858 w Petersburgu, zm. 10 czerwca 1930 w Sainte-Geneviève-des-Bois) – rosyjski kapitan polarny[1], hydrograf, badacz Arktyki, generał porucznik admiralicji. Kapitan statku parowego „Pachtusow” (ros. Пахтусов), dowódca pierwszej hydrograficznej ekspedycji na Ocean Arktyczny i jeden z pomysłodawców drugiej hydrograficznej ekspedycji na Ocean Arktyczny przeprowadzonej w latach 1910–1915. Członek ministerstwa morskiego w Rosji Carskiej[2].
Biografia
Młodość
Aleksandr Iwanowicz Warniek urodził się w Petersburgu 27 czerwca 1858 roku w rodzinie architekta miejskiego Iwana Aleksandrowicza Warnieka (1819–1877)[3]. Jego dziadek był słynnym portrecistą (Aleksandr Grigoriewicz Warniek, 1782–1843). Bardzo możliwe, że na przyszły wybór zawodu marynarza przez Warnieka wpłynęła książka „Podróż dookoła świata” nawigatora, kapitana Otto von Kotzebue[4].
Nauka
W 1878 roku ukończył Szkołę Marynarki Wojennej i jako gardes-marine wyruszył w swoją pierwszą zagraniczną podróż na fregacie „Książę Pożarski”[5]. Na początku lat 80. rozpoczął studia w Akademii Marynarki Wojennej, które ukończył w 1882 roku. Następnie został oddelegowany na wydział Hydrograficzny i zaczął specjalizować się w hydrografii.
Praca Akademicka
Po odejściu w 1903 roku od bezpośredniego udziału w wyprawach badawczych mórz arktycznych, zaczął angażować się w pracę pedagogiczną, organizacyjną i badawczą. W tym samym roku Warniek został dowódcą szkoleniowego krążownika „Westnik”, a w następnym roku został mianowany inspektorem Liceum Aleksandrowskiego. Został członkiem Komisji Rozwoju Szlaku Morza Północnego, której przewodniczył Wilkitski. Komisja zajmowała się organizacją badań hydrograficznych i tworzeniem projektów statków arktycznych, jak również opracowała projekt dogłębnych badań Szlaku Morza Północnego. Był także członkiem Akademii Morskiej i Rady Naukowej Hydrografii. W 1904 roku awansował na stopień kapitana, a w 1909 roku na stopień generała dywizji admiralicji. W 1912 roku Warnek odszedł ze służby wojskowej w randze generała porucznika admiralicji[5].
Pierwsza wojna światowa i emigracja
W latach 1914–1916 Warniek pracował w centralnej administracji Ministerstwa Morskiego. W 1917 roku przeniósł się z Petersburga do rodzinnej miejscowości Moskalewka na wybrzeżu Morza Czarnego z powodu rewolucyjnych wystąpień w mieście. W październiku 1917 roku wyemigrował na Półwysep Krymski. Jesienią 1920 roku wraz z żoną i najstarszą córką został zmuszony do emigracji za granicę (dwóch synów opuściło Rosję wraz z Korpusem Morskim). Pierwsze pół roku na wygnaniu Warniek spędził w Konstantynopolu, następne trzy lata na Sycylii, po czym przeniósł się do Francji, gdzie osiadł w Lyonie, a później w Grenoble. Ostatnie dwa lata swojego życia spędził pod Paryżem w „Domu Rosyjskim”, gdzie zmarł 10 czerwca 1930 roku. Został pochowany na rosyjskim cmentarzu w Saint-Genevieve-des-Bois[6].
Życie prywatne
Pierwsze małżeństwo Aleksandra Iwanowicza Warnieka było z Nadieżdą Pietrowną Moskalską (1870–1908). Jego dzieci z pierwszą żoną to: Tatiana (1894–1990), Anna (1897–1920), Piotr (1902–1980) i Eugeniusz (1906–1951). Z drugiego małżeństwa z Anną Romanowną Gerngross (1877–17.07.1961) nie było dzieci[7].
Wyprawy badawcze
W ciągu swojego życia uczestniczył w około dwudziestu wyprawach morskich (w tym w trzech dookoła świata).
Brał udział w wyprawie dookoła świata (1883–1886) statkiem „Opricznik” pod dowództwem kapitana II stopnia Iwaszintowa. W latach 1890–1892 popłynął z ekspedycją na Minin.
W styczniu 1879 roku po awansie na kapitana II stopnia pływał na statku „Gjemjaszczjem” na trasie Władywostok – Petersburg, następnie popłynął do Japonii i USA[8].
Pierwsza ekspedycja na Ocean Arktyczny
Decyzją Głównej Dyrekcji Hydrograficznej z 1898 roku rozpoczęto przygotowania do ekspedycji, która miała na celu zbadanie Oceanu Arktycznego. Badacze mieli za zadanie przeprowadzić badania mórz północnych.
Po ekspedycji, w 1902 roku, Warniek przedstawił propozycje nazw nowo odkrytych obiektów geograficznych, m.in. Wyspy Hoockera i dwunastu innych[9].
Dzieła
„Краткий очерк работ Гидрографической экспедиции Северного Ледовитого океана в 1902” (1903 rok)[10]
Nagrody
Aleksandr Iwanowicz Warniek za swoje zasługi otrzymał 12 orderów między innymi[9]:
- Order Świętego Stanisława I, II i III stopnia
- Order Świętej Anny II i III stopnia
- Order Świętego Włodzimierza III i IV stopnia
- Order Rosyjskiego stowarzyszenia naukowego za wybitne osiągnięcia naukowe[7].
Na jego cześć została nazwana miejscowość Warniek i przylądek na zachodnim wybrzeżu północnej wyspy Nowa Ziemia[11].
Przypisy
- ↑ 27 июня 1858 года – Родился выдающийся исследователь Арктики Александр Варнек – Новости [online], goarctic.ru [dostęp 2020-02-08] .
- ↑ Наука в Сибири [online], www.nsc.ru [dostęp 2020-02-08] .
- ↑ Варнек Александр Иванович [online], kmay.ru [dostęp 2020-02-08] .
- ↑ Варнек Александр Иванович и Гражданская война в Туапсе [online], Яндекс Дзен | Платформа для авторов, издателей и брендов [dostęp 2020-02-08] (ros.).
- 1 2 Полярная Почта • Просмотр темы – Варнек Александр Иванович (1858–1930) [online], polarpost.ru [dostęp 2020-02-08] .
- ↑ Школа Карла Мая [online], kmay.ru [dostęp 2020-02-08] .
- 1 2 Наука в Сибири [online], nsc.ru [dostęp 2020-02-08] .
- ↑ ВАРНЕК АЛЕКСАНДР ИВАНОВИЧ – информация на портале Энциклопедия Всемирная история [online], w.histrf.ru [dostęp 2020-02-08] .
- 1 2 Варнек Александр Иванович [online], gpavet.narod.ru [dostęp 2020-02-08] .
- ↑ Варнек, Александр Иванович – Краткий очерк работ Гидрографической экспедиции Северного Ледовитого океана в 1902 году / – Search RSL [online], search.rsl.ru [dostęp 2020-02-08] .
- ↑ Александр Иванович Варнек [online], VK [dostęp 2020-02-08] .